Informatie voor spreekbeurt of werkstuk
Inleiding Wat hebben vlinders nodig?
Dagvlinder of nachtvlinder? Waar zitten de vlinders in de winter?
Hoe gaat de ontwikkeling van eitje naar vlinder? Hoe overleven vlinders?
Hoe ziet een vlinder eruit? Waarom zijn er tegenwoordig minder vlinders?

Hoe gaat de ontwikkeling van eitje tot vlinder?
Vroeger dachten de mensen dat rupsen en vlinders twee heel verschillende dieren waren. Nu weten we dat rupsen en vlinders in feite één en hetzelfde dier zijn. Eigenlijk is de rups een jonge vlinder. Bijzonder hè?


Zoals bij de meeste dieren, bestaan er bij vlinders mannetjes en vrouwtjes. Meestal zien die er hetzelfde uit, maar bij het oranjetipje bijvoorbeeld kun je gemakkelijk zien of het een mannetje of een vrouwtje is, want alleen het mannetje heeft grote oranje vlekken op de vleugels.

Oranjetipje

Na de paring gaan de vrouwtjesvlinders op zoek naar planten die de rupsen lekker vinden. Die kunnen de rupsen later als voedsel gebruiken. De planten waar de rupsen van eten noemen we de waardplant. Sommige vlindersoorten kiezen daarvoor gras, andere soorten kiezen bloemen, struiken of bomen. Op of vlakbij zo'n waardplant leggen de vrouwtjesvlinders eitjes, die niet groter zijn dan een speldenknop. Het is heel belangrijk dat ze de juiste waardplanten uitzoeken, want de rupsen die uit de eitjes komen zijn heel kieskeurige eters: ze lusten bijna niets! De rupsen van de dagpauwoog lusten bijvoorbeeld alleen maar brandnetels.

Rupsen eten heel veel en groeien snel. Hun vel kan alleen niet meegroeien, zoals onze huid. Daarom barst het vel open als het te krap wordt. Daaronder zit dan meteen een nieuw, ruimer huidje. Na zo'n vijf keer vervellen is een rups uitgegroeid. Hij zoekt een plekje om nog één keer te vervellen en dan gebeurt er iets raars. De rups stopt met eten en hecht zich vast met een spinseldraad. De huid gaat weer open maar nu komt er een pop te voorschijn. Deze verandering van een rups in een pop noemen we verpoppen.

Een rups verpopt hangend aan een tak of een blad of gewoon op de grond. Het verpoppen kan anderhalf tot drie weken duren. Bij poppen die overwinteren kan het zelfs zeven maanden duren. In de pop ontstaat langzaam een vlinder. Niemand weet hoe dit precies gaat maar het is wel heel bijzonder!

Tenslotte barst de pop open en kruipt de vlinder naar buiten. De vleugels zijn nat en opgevouwen. De vlinder gaat gauw in de zon zitten drogen. Vanuit het lijf wordt bloed in de vleugels gepompt waardoor de vlinder zijn vleugels kan openvouwen. Zodra de vleugels droog zijn, vliegt de vlinder weg en gaat op zoek naar bloemen om nectar te drinken.

In een schema ziet de ontwikkeling van de dagpauwoog er zo uit. We noemen dit de levenscyclus van de vlinder.

  1. de vlinder legt eitjes op de waardplant

  2. uit ieder eitje komt een rups die van de waardplant begint te eten

  3. na ongeveer vijf vervellingen is de rups volgroeid en verandert hij in een pop

  4. uit de pop komt een vlinder

.

Klik hier om terug te keren naar het begin van deze pagina.

.